Nền Tảng Truyền Thông Y Tế Trong Mô Hình Chính Quyền Địa Phương Mới

Vào ngày 27/8, một hội thảo quan trọng đã diễn ra tại phường Quy Nhơn, tỉnh Gia Lai, do Trung tâm Truyền thông – Giáo dục sức khỏe Trung ương thuộc Bộ Y tế tổ chức. Sự kiện này tập trung vào việc đổi mới truyền thông y tế trong bối cảnh mô hình chính quyền địa phương hai cấp, nhằm nâng cao hiệu quả và năng lực triển khai.

Hội thảo quy tụ nhiều chuyên gia, lãnh đạo, và các nhà quản lý từ Bộ Y tế và CDC các tỉnh thành, với mục tiêu thảo luận về những thách thức và yêu cầu mới đối với hệ thống truyền thông y tế khi chuyển đổi sang mô hình hai cấp. Cải Tiến Bộ Tiêu Chí Y Tế Xã Đáp Ứng Thực Tiễn Mới Đại Học Y Dược TPHCM Được Vinh Danh Với Giải Thưởng Quốc… Khám Phá Bệnh Ung Thư Thận Qua Những Triệu Chứng Khó Nhận…

Thay Đổi Mô Hình Tổ Chức Và Dòng Chảy Thông Tin

Một trong những nội dung chính được đề cập là yêu cầu tái cấu trúc mạng lưới truyền thông y tế để phù hợp với mô hình chính quyền hai cấp mới. Sự thay đổi trong cấu trúc hành chính cũng đồng nghĩa với việc cách thức truyền tải thông tin cần phải được điều chỉnh thích hợp.

Điều đáng lo ngại nhất là khả năng thông tin về chính sách, chuyên môn và phòng chống dịch không được chuyển tải đúng thời điểm và không được điều chỉnh để phù hợp với từng cộng đồng dân cư. Hội thảo đưa ra định hướng rõ ràng về vai trò của CDC các tỉnh trong việc phối hợp và hỗ trợ các trạm y tế trong khu vực nhằm đảm bảo thông điệp được truyền đạt chính xác.

CDC sẽ đóng vai trò nòng cốt trong việc cung cấp thông tin và chuyên môn cho trạm y tế, trong khi đó chính quyền xã sẽ huy động sức mạnh cộng đồng để lan tỏa thông tin đến người dân. Một điểm quan trọng được nêu ra là cần thiết lập mạng lưới thông tin hai chiều, nơi các cơ sở không chỉ thực hiện các chỉ dẫn từ trung ương mà còn cung cấp thông tin và sáng kiến cho trung ương.

Điều này hình thành một cơ chế kết nối giữa trung ương và 34 CDC tại các tỉnh thành, với dòng thông tin từ trên xuống dưới bao gồm các gói truyền thông, infographic và tài liệu chuẩn hóa; bên cạnh đó còn phải có dòng thông tin từ dưới lên với các mô hình thực tiễn qua các câu chuyện địa phương.

Như vậy, cơ sở y tế không chỉ là nơi thực hiện truyền thông mà còn là mắt xích quan trọng trong việc tạo ra nội dung và tri thức cho toàn hệ thống.

Tích Hợp Công Nghệ Số Và Xây Dựng Niềm Tin

Hội thảo cũng đã đặt ra vấn đề về việc tích hợp công nghệ số trong truyền thông y tế. Các công cụ như Facebook, TikTok, Zalo, và AI đang dần trở thành phần không thể thiếu trong quá trình truyền tải thông tin. Một đại diện từ CDC Lâm Đồng đã chia sẻ kinh nghiệm về việc xây dựng một hệ sinh thái truyền thông đa nền tảng.

Bên cạnh đó, một tham luận từ Samsung đã trình bày khả năng ứng dụng dữ liệu số và AI để cá nhân hóa việc quản lý sức khỏe. Tuy nhiên, một nghịch lý đã được nêu ra: trong một thế giới bội thực thông tin, nhu cầu về thông tin có độ tin cậy cao lại càng trở nên cấp thiết hơn. Do đó, việc xây dựng niềm tin trong truyền thông y tế là vô cùng quan trọng.

Thông tin y tế chính thống cần phải đảm bảo độ chính xác, minh bạch và dễ hiểu; đồng thời cần phải phát huy vai trò của các chuyên gia và bác sĩ uy tín trong không gian số nhằm gia tăng độ tin cậy.

Đo Lường Kết Quả Thay Vì Chỉ Đếm Sản Phẩm

Nội dung của hội thảo đã nhấn mạnh đến việc thay đổi cách đánh giá hiệu quả truyền thông, không chỉ đơn thuần là số lượng bài viết hay số hội nghị tổ chức mà còn phải xem xét tác động thực sự của truyền thông đối với cộng đồng. Một ví dụ tiêu biểu là mô hình BCC được CDC Đồng Nai giới thiệu, mô hình này tập trung vào việc phân tích đối tượng, xác định rào cản và thiết kế thông điệp phù hợp.

Đây là sự chuyển biến từ việc hỏi “Chúng ta đã truyền thông được bao nhiêu?” sang câu hỏi sâu sắc hơn: “Người dân đã thay đổi như thế nào sau khi nhận được thông tin?” Việc này cho thấy vai trò của truyền thông không chỉ dừng lại ở việc cung cấp thông tin mà còn trong việc tác động đến hành vi của con người.

Về vấn đề tiêm chủng, hội thảo đã đề cập đến Luật Phòng bệnh số 114/2025/QH15, nhấn mạnh quyền tiếp cận vắc xin trong suốt cuộc đời. Việc này không chỉ yêu cầu người dân hiểu lý do tại sao các nhóm tuổi khác nhau cần tiêm vắc xin mà còn cần các thông điệp dễ hiểu để cải thiện hành vi tiêm chủng trong cộng đồng.

Vai Trò Của Trạm Y Tế Trong Truyền Thông Y Tế

Trong bối cảnh chuyển đổi công nghệ và phương thức truyền thông, vai trò của con người tại các trạm y tế vẫn giữ nguyên giá trị quan trọng nhất. Trạm y tế xã/phường là đơn vị gần gũi nhất với người dân, có nhiệm vụ lắng nghe và phản hồi các mối quan tâm về sức khỏe.

Vì thế, việc nâng cao năng lực truyền thông cho cán bộ y tế tại địa phương là điều cần thiết để đảm bảo sự thành công trong việc đổi mới truyền thông y tế. Các cán bộ này không chỉ cần có kiến thức về y tế mà còn cần phải biết sử dụng công nghệ số và kỹ năng tương tác với cộng đồng thông qua các nền tảng mà người dân đang sử dụng.

Nhà báo Vũ Mạnh Cường đã nhấn mạnh rằng truyền thông tại tuyến cơ sở cần chuyển từ hoạt động tuyên truyền thụ động sang tư vấn và tương tác chủ động. Cán bộ trạm y tế cần được trang bị kỹ năng truyền thông số cơ bản, từ việc quản lý nhóm cộng động trên Zalo đến việc tạo ra nội dung trực quan cho người dân.

Trạm y tế cần trở thành nơi đáng tin cậy về thông tin sức khỏe. Khi các thông điệp được truyền tải một cách rõ ràng và cụ thể từ các chuyên gia y tế, sẽ giúp rút ngắn khoảng cách giữa thông tin và hành động thực tế.

Hội thảo nhấn mạnh rằng việc số hóa công cụ truyền thông nhưng thực hiện hành động phải được địa phương hóa. Sự thành công không chỉ nằm ở số lượng thông tin truyền tải mà còn ở lòng tin và sự hiểu biết của người dân về các thông điệp sức khỏe.

Định Hướng Mới Cho Truyền Thông Y Tế

Từ các tham luận tại hội thảo, có thể thấy rằng việc đổi mới truyền thông y tế trong mô hình chính quyền địa phương hai cấp không chỉ là việc áp dụng thêm các nền tảng công nghệ mà còn là thay đổi tư duy toàn diện. Điều này bao gồm việc chuyển từ phong cách truyền thông một chiều sang tương tác hai chiều, từ việc cung cấp thông tin sang xây dựng niềm tin và từ việc thống kê sản phẩm sang đo lường hành vi.

Đích đến cuối cùng của đổi mới truyền thông y tế không phải chỉ là gia tăng số liệu truyền thông, mà còn là xây dựng một hệ thống thông tin y tế liên thông, đáng tin cậy và gần gũi với người dân. Một đội ngũ cán bộ có đủ năng lực sẽ giúp chính sách y tế được người dân tiếp nhận và biến thành hành động thực tế.

Đó cũng chính là tiền đề để truyền thông y tế đóng góp tích cực vào việc thực hiện các chính sách lớn nhằm bảo vệ và nâng cao sức khỏe cộng đồng.

Xây dựng hệ thống truyền thông mạnh, hiệu quả, hỗ trợ đắc lực trong thực hiện nhiệm vụ của ngành y tế

SKĐS – Đội ngũ cán bộ làm truyền thông giáo dục sức khỏe ở tuyến tỉnh, tuyến y tế cơ sở đã có nhiều cố gắng trong triển khai các chỉ đạo của Bộ Y tế và của UBND tỉnh, thành, tích cực và chủ động áp dụng những tiến bộ kỹ thuật trong đổi mới hoạt động truyền thông, đa dạng hóa cách thức truyền thông…