Tìm Hiểu Về RSV: Nguyên Nhân, Triệu Chứng và Cách Phòng Ngừa Cho Trẻ
admin
01/09/2026 · 8 phút đọc
Virus hợp bào hô hấp (RSV) là một tác nhân gây bệnh hô hấp nghiêm trọng, đặc biệt là ở trẻ nhỏ. Trong khi căn bệnh này có triệu chứng tương tự như cúm, tác động của nó đối với trẻ sơ sinh lại có thể dẫn đến tình trạng suy hô hấp nghiêm trọng. Tại một hội nghị sản phụ khoa gần đây, PGS.TS Nguyễn Thị Diệu Thúy, Trưởng khoa Nhi tại Bệnh viện Đại học Y Hà Nội, đã chỉ ra rằng không chỉ trẻ sinh non mà ngay cả trẻ đủ tháng cũng có thể gặp phải tình trạng này.
Trẻ dưới 3 tháng tuổi và nguy cơ cao từ RSV Những Dấu Hiệu Cảnh Báo Lao Tiết Niệu và Cách Nhận Diện Hiểu Về Lồi Mắt Trong Bệnh Basedow: Nguyên Nhân, Triệu Ch… Chế Độ Ăn Carnivore: Liệu Có Đáng Tin Cho Việc Giảm Cân?
Trong các báo cáo gần đây, số trẻ nhập viện vì bệnh hô hấp, đặc biệt là do RSV, đang gia tăng. PGS Thúy cho biết, nhóm trẻ dưới 3 tháng tuổi là những người dễ bị ảnh hưởng nhất. Chỉ một ngày sau khi có dấu hiệu ho, trẻ có thể biến chuyển thành suy hô hấp nặng nề.
RSV có tỷ lệ lây lan cao và theo Tổ chức Y tế Thế giới, hầu hết trẻ em sẽ mắc bệnh này trong những năm đầu đời. Năm 2019, ước tính có khoảng 2,2 triệu trẻ em phải nhập viện và 66.300 ca tử vong trên toàn cầu do RSV, một con số đáng báo động. Một nghiên cứu tại Mỹ cho thấy gần 80% trẻ điều trị tại các đơn vị hồi sức do RSV trước đó là trẻ đủ tháng và hoàn toàn khỏe mạnh.

PGS.TS Nguyễn Thị Diệu Thúy, Trưởng khoa Nhi, Bệnh viện Đại học Y Hà Nội thăm khám cho trẻ mắc bệnh hô hấp. Ảnh: Thái Bình
Như PGS Thúy đã chỉ ra, đường thở của trẻ nhỏ rất hẹp và khi bị viêm do RSV, tình trạng sưng tấy có thể làm tắc nghẽn đường thở, gây khó khăn trong việc bú và thở. Điều này khiến trẻ dễ gặp phải tình trạng suy hô hấp nghiêm trọng.
Bà cũng nhấn mạnh rằng triệu chứng của RSV dễ bị nhầm lẫn với các bệnh khác như cúm hay COVID-19, vì vậy gia đình không nên chủ quan khi có dấu hiệu bệnh lý.
Đồng nhiễm vi khuẩn và ảnh hưởng lâu dài
Khi RSV tấn công, vi khuẩn có thể tận dụng cơ hội này để xâm nhập, làm trầm trọng thêm tình trạng bệnh tật. Tại Việt Nam, một nghiên cứu cho thấy tỷ lệ đồng nhiễm vi khuẩn trong trẻ mắc viêm phổi do RSV cực kỳ cao, với hơn 80% trẻ có thêm bệnh nhiễm khuẩn khác, chủ yếu là vi khuẩn phế cầu.
Nghiêm trọng hơn, những trẻ bị nhiễm RSV nặng trong giai đoạn đầu đời có nguy cơ cao mắc các vấn đề hô hấp lâu dài. Một nghiên cứu cho thấy rằng trẻ nhập viện do RSV trong độ tuổi 6-23 tháng có nguy cơ mắc hen phế quản cao gấp nhiều lần so với những trẻ không mắc phải.
Chi phí điều trị cho trẻ nhập viện do RSV cũng không hề nhỏ. Tại Việt Nam, một lần nhập viện có thể chiếm từ 32-70% mức lương tối thiểu. Điều này đặt ra gánh nặng tài chính không nhỏ cho các gia đình, đặc biệt những gia đình có thu nhập thấp và trung bình.
Về mặt tâm lý, một nghiên cứu trên 91% cha mẹ cho biết họ cảm thấy lo lắng khi con mình nhập viện do RSV, và 27% vẫn cảm thấy lo lắng ngay cả sau 6 tuần điều trị.
Phòng ngừa RSV thông qua thai kỳ
Bác sĩ Hà đã nêu bật một khía cạnh quan trọng trong việc phòng ngừa RSV, đó là miễn dịch thụ động từ mẹ. Trong thai kỳ, một số kháng thể có thể được truyền từ mẹ sang con qua nhau thai, tạo nền tảng miễn dịch cho trẻ sau khi chào đời. Điều này nhất thiết yêu cầu gia đình nên tham khảo ý kiến bác sĩ về các biện pháp phòng ngừa khi còn trong thai kỳ.
Mới đây, Bộ Y tế đã ban hành quy định yêu cầu giám sát và báo cáo tình trạng bệnh do RSV như một vấn đề sức khỏe cộng đồng phải chú ý. Điều này cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của các khuyến cáo từ Hội Y học dự phòng nhằm tăng cường nhận thức và bảo vệ sức khỏe cho mẹ và trẻ.
Các chuyên gia khuyến nghị rằng phụ nữ mang thai cần chủ động thảo luận với bác sĩ sản khoa và nhi khoa về những nguy cơ liên quan đến RSV cùng các lựa chọn phòng ngừa phù hợp. Mặc dù không có biện pháp nào hoàn toàn bảo đảm trẻ không mắc bệnh, nhưng mục tiêu là giảm nguy cơ mắc bệnh nặng.
Điều quan trọng không kém là các biện pháp chăm sóc sau sinh: rửa tay thường xuyên, vệ sinh cá nhân, và nuôi con bằng sữa mẹ có thể góp phần bảo vệ sức khỏe cho trẻ. Nếu trẻ có dấu hiệu khó thở, thở nhanh, hoặc không bú được, gia đình cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay lập tức.
Nguy cơ lây nhiễm từ người lớn
Bác sĩ Phạm Hải Hà, chuyên gia bệnh lý sản khoa, cảnh báo rằng người lớn có thể dễ dàng mang virus từ môi trường bên ngoài về nhà, do đó hạn chế tiếp xúc với trẻ sơ sinh trong tháng đầu đời là điều cần thiết để bảo vệ sức khỏe cho trẻ.
Trẻ lớn khi trở về nhà từ trường cũng có thể mang theo virus, làm tăng nguy cơ nhiễm bệnh cho em bé. Do đó, việc giữ gìn vệ sinh và tránh tiếp xúc không cần thiết là vô cùng quan trọng.
Truyền hình trực tuyến: ‘PHÒNG NGỪA VIRUS RSV TRONG MÙA BỆNH HÔ HẤP’
Lưu ý y khoa: Bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán, tư vấn hoặc điều trị y khoa chuyên nghiệp. Vui lòng tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia y tế trước khi áp dụng.
Tác giả
admin
Đội ngũ biên tập Chuyên Gia Sức Khỏe chuyên tổng hợp và kiểm chứng thông tin sức khỏe từ các nguồn uy tín trước khi đăng tải.