Cách Tiếp Cận Mới Trong Điều Trị Béo Phì: Từ Giảm Cân Đến Bảo Vệ Tim Mạch

Tại tọa đàm trực tuyến “Con đường tim mạch 2026”, các chuyên gia đã chia sẻ những tiến bộ mới trong lĩnh vực điều trị béo phì, đề cập đến mối liên hệ sâu sắc giữa tình trạng này và các bệnh lý tim mạch. Chương trình được tổ chức bởi Hội Tim mạch học Việt Nam, nhằm cập nhật kiến thức từ Hội nghị Béo phì châu Âu (European Congress on Obesity – ECO) 2026.

ECO, do Hiệp hội Nghiên cứu Béo phì Châu Âu (EASO) tổ chức, đã trở thành một trong những diễn đàn hàng đầu để thảo luận về các phương pháp phòng ngừa, chẩn đoán và điều trị béo phì. Những thông tin này rất hữu ích cho các chuyên gia trong việc hiểu rõ hơn về các bệnh liên quan tới béo phì. Khám Phá Độ Nhạy Của NIPT: Sự Thật Đằng Sau Con Số 99% Củng Cố Quan Hệ Y Tế Việt Nam – Úc Qua Buổi Làm Việ… Hợp Tác Giữa Ba Tổ Chức: Chặng Đường Mới Cho Sức Khỏe Cộn…

Béo Phì: Bệnh Lý Nghiêm Trọng Hơn Chỉ Là Vấn Đề Cân Nặng

Thông điệp rõ ràng từ ECO 2026 là béo phì không còn được xem như một vấn đề đơn giản về cân nặng hay ngoại hình. Thay vào đó, nó được coi là một bệnh lý mãn tính có ảnh hưởng to lớn đến nhiều chứng bệnh tim mạch và chuyển hóa.

GS.TS Phạm Mạnh Hùng đã khẳng định rằng: “Béo phì thực sự là một bệnh lý mãn tính. Điều quan trọng là béo phì nằm trong chuỗi rối loạn dẫn đến các bệnh lý về tim, thận, và chuyển hóa.” Khuyến nghị từ các chuyên gia cho thấy cần có một phương pháp điều trị toàn diện, không thể tách rời các chuyên ngành liên quan mà cần có cách tiếp cận tích hợp.

Hiệu Ứng Domino Từ Mỡ Nội Tạng

Béo phì không chỉ gây ra những thay đổi về thể chất mà còn dẫn đến nhiều bệnh đồng mắc khác như tiểu đường type 2, bệnh gan nhiễm mỡ, và bệnh tim mạch. Một điểm đáng chú ý là mỡ nội tạng đóng vai trò chủ chốt trong việc phát triển các rối loạn chuyển hóa mà không nhiều người biết đến.

PGS.TS Vũ Thị Thanh Huyền ví von những biến chứng của béo phì như một “hiệu ứng domino”, trong đó một rối loạn có thể kéo theo nhiều vấn đề khác liên quan đến tim mạch, thận, và tâm lý. Tích tụ mỡ nội tạng có thể dẫn đến việc giải phóng axit béo tự do, gây ra tình trạng kháng insulin và rối loạn đường huyết.

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng béo phì có liên quan đến khoảng 3% trường hợp đột quỵ, 8% bệnh tim thiếu máu cục bộ, và chiếm đến 51% các ca tăng huyết áp, cùng với các bệnh lý khác như trầm cảm và bệnh thoái hóa khớp.

Khi Khoảng Trống Trong Điều Trị Béo Phì Và Tim Mạch Được Nhấn Mạnh

Với ước tính khoảng 1 tỷ người trên toàn cầu sống chung với béo phì vào năm 2020, con số này dự đoán sẽ tiếp tục gia tăng trong tương lai. Đồng thời, bệnh tim mạch vẫn là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong, với hàng triệu người mắc bệnh vào năm 2019.

PGS.TS.BS Hoàng Văn Sỹ đã chỉ ra rằng, sự giao thoa giữa béo phì và bệnh tim mạch đang gây ra một khoảng trống lớn trong điều trị. Ông nhận định rằng: “Chúng ta đang phải đối mặt với một khoảng trống lớn trong việc điều trị, thiếu các phương pháp giúp kiểm soát cân nặng bền vững và giảm thiểu các biến cố tim mạch cho bệnh nhân.”
Vì vậy, việc điều trị cần hướng đến việc giảm các yếu tố nguy cơ tim mạch và cải thiện sức khỏe tổng thể của bệnh nhân.

Tại ECO 2026, một số nghiên cứu mới về thuốc incretin, bao gồm GLP-1 và GIP, cho thấy hiệu quả trong việc kiểm soát cân nặng và sức khỏe tim mạch.

Ưu Tiên Giảm Cân Chất Lượng Hơn Là Chỉ Số Cân Nặng

Hội nghị năm nay cũng nhấn mạnh đến khái niệm “giảm cân chất lượng”. Theo đó, không chỉ số kilogram giảm được mà còn sự thay đổi về thành phần cơ thể cũng cần phải được xem xét. Tỷ lệ giảm mỡ và duy trì khối cơ được chú trọng, với tỷ lệ đề xuất khoảng 3:1.

Ngoài ra, nghiên cứu STEP UP đã chỉ ra rằng với semaglutide, khoảng 84,4% khối lượng giảm được đến từ mỡ trong cơ thể, trong khi đó, mất khối nạc chỉ chiếm 15,6% còn lại. Để duy trì khối cơ, các hướng dẫn khuyên nên tiêu thụ khoảng 1,0-1,5 g protein cho mỗi kg cân nặng và thực hiện các bài tập kháng lực định kỳ.

PGS.TS Vũ Thị Thanh Huyền cũng cho biết rằng các kết quả nghiên cứu mới tại ECO 2026 đang mở ra một “kỷ nguyên mới” trong việc quản lý béo phì, giúp các bác sĩ có thêm cơ sở để chọn lựa phương pháp điều trị phù hợp.

Thay vì chỉ nhìn vào chỉ số BMI, mục tiêu điều trị cần phải xem xét một cách toàn diện, bao gồm các yếu tố về bệnh lý tim mạch, chuyển hóa và sức khỏe tổng thể.

GS.TS Phạm Mạnh Hùng nhấn mạnh rằng, trong tương lai, cách tiếp cận điều trị sẽ hướng tới việc quản lý tổng thể các yếu tố nguy cơ như tim, thận, và rối loạn chuyển hóa. Ông kết luận: “Chúng ta sẽ phát triển nhiều cách tiếp cận hơn để quản lý các vấn đề này một cách đồng bộ.”