Tăng Cường Đầu Tư Nhà Nước Cho Nhiệm Vụ Công Nghệ Chiến Lược

Đầu Tư Từ Ngân Sách Nhà Nước Cho Công Nghệ Chiến Lược

Bộ Khoa học và Công nghệ đã ban hành Thông tư số 49/2026/TT-BKHCN, quy định về cơ chế tài chính cho các nhiệm vụ nghiên cứu và phát triển công nghệ chiến lược. Quy định này nhằm xây dựng các chương trình khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trong nước.

Các khoản chi phí thực hiện nhiệm vụ không chỉ đến từ ngân sách nhà nước mà còn từ các nguồn tài chính ngoài ngân sách, bao gồm cả khoản đóng góp của các tổ chức và cá nhân tham gia, cùng với nguồn hỗ trợ quốc tế và nhiều nguồn tài chính hợp pháp khác.

Đặc biệt, ngân sách nhà nước sẽ hỗ trợ lên đến 100% chi phí cho những nhiệm vụ được Nhà nước đặt hàng. Điều này bao gồm nghiên cứu về công nghệ chủ đạo, công nghệ nền tảng, hoặc các công nghệ có vai trò đặc biệt trong bảo vệ năng lực tự chủ công nghệ của đất nước và an ninh quốc phòng. Những nhiệm vụ gặp rủi ro cao về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo cũng sẽ được ưu tiên hỗ trợ, trong khi những dự án phát triển sản phẩm công nghệ chiến lược có khả năng ứng dụng sẽ nhận được hỗ trợ tối đa 70%, phần còn lại sẽ được các tổ chức và cá nhân tích cực đóng góp.

Kinh phí đối ứng không chỉ giới hạn ở tiền mặt. Thông tư mới cho phép ghi nhận cả các tài sản như máy móc, thiết bị, công nghệ, phòng thí nghiệm, và các nguồn lực hợp pháp khác đã được sử dụng cho nhiệm vụ mà không cần phải trả tiền trực tiếp.

Quy trình lập dự toán cũng đã được điều chỉnh để đảm bảo rằng kinh phí được phân bổ phù hợp với từng gói công việc, liên kết rõ ràng với mục tiêu, sản phẩm đầu ra, và kết quả cuối cùng. Điều này giúp đảm bảo sự liên tục từ giai đoạn nghiên cứu cho đến quá trình sản xuất và thương mại hóa sản phẩm.

Thông tư này cũng thiết lập một cơ chế đặc biệt cho các chuyên gia tham gia thực hiện nhiệm vụ, nơi mà thù lao được xác định dựa trên vị trí và mức độ công việc. Cụ thể, Tổng công trình sư có thể nhận mức thù lao lên đến 300 triệu đồng mỗi tháng, trong khi Chủ nhiệm nhiệm vụ có thể nhận tối đa 150 triệu đồng. Mức thù lao cho các thành viên chính dao động từ 100-120 triệu đồng, tùy thuộc vào vị trí và trách nhiệm.

Một điểm nổi bật của cơ chế tài chính này là khả năng gắn kết giữa việc cấp, thanh toán và quyết toán kinh phí với kết quả thực hiện nhiệm vụ. Việc quản lý tài chính sẽ dựa trên hình thức khoán chi, nơi mà kết quả đạt được tại từng mốc sẽ là điều kiện để thanh toán và quyết toán các khoản chi ứng tương ứng.

Với Thông tư này, tổ chức chủ trì có thể chọn lựa từ hai hay nhiều doanh nghiệp tham gia, nhằm thực hiện các phương án nghiên cứu độc lập. Điều này tạo cơ hội cho việc so sánh và lựa chọn các giải pháp hiệu quả nhất. Nếu một phương án không đạt yêu cầu, tổ chức chủ trì chỉ cần thanh toán cho phần công việc đã hoàn thành mà không phải chi cho phần chưa thực hiện.

Đặc biệt, tổ chức chủ trì có quyền điều chỉnh chi phí trong một số trường hợp và tự quyết định về việc chọn nhà thầu hoặc nhà cung cấp, miễn là điều này đảm bảo đạt được mục tiêu đúng đắn.

Chấp Nhận Rủi Ro Để Đột Phá Công Nghệ

Nhằm giải quyết các vấn đề liên quan đến rủi ro trong phát triển công nghệ chiến lược, Thông tư này quy định một khoản kinh phí dự phòng không quá 10% tổng ngân sách nhà nước được phê duyệt. Trong trường hợp nhiệm vụ gặp rủi ro đã được chấp nhận, tổ chức chủ trì không cần hoàn trả phần kinh phí đã sử dụng theo đúng mục tiêu và quy định. Tuy nhiên, nếu sử dụng sai mục đích, khoản chi đó vẫn phải được hoàn trả.

Thêm vào đó, các nhiệm vụ khẩn cấp sẽ có thể sử dụng nguồn tài chính hợp pháp của riêng mình để ứng trước kinh phí trước khi được ngân sách nhà nước cấp, rồi tổng hợp lại để thanh toán và quyết toán sau.

Thông qua tất cả các cơ chế nêu trên, việc quản lý tài chính sẽ được số hóa qua nền tảng quản lý khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo quốc gia. Các tổ chức chủ trì có trách nhiệm đảm bảo rằng thông tin về sử dụng kinh phí được cập nhật đầy đủ và minh bạch để các cơ quan quản lý có thể giám sát hiệu quả.

Thông tư 49/2026/TT-BKHCN không chỉ quy định về cách chi và quyết toán kinh phí mà còn tạo ra một cơ chế tài chính linh hoạt hơn, giúp Nhà nước tập trung nguồn lực vào những nhiệm vụ quan trọng. Điều này cho phép chấp nhận rủi ro một cách có kiểm soát, trao quyền cho các đơn vị thực hiện, đồng thời yêu cầu trách nhiệm qua kết quả và dữ liệu số. Đây sẽ là nền tảng để nâng cao khả năng nghiên cứu, ứng dụng và thương mại hóa công nghệ chiến lược tại Việt Nam.

Thông tư sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 1/8/2026.

Để hiểu rõ hơn về cách thức thực hiện và những lợi ích từ các chương trình này, bạn có thể tham khảo thêm thông tin tại các bài viết như Kế Hoạch Đẩy Mạnh Phòng Chống Bệnh Viêm Da Nổi Cục Trên Gia Súc Tại Hà Nội, Trộm Cắp Tại Đám Cưới: Phan Đình Tư Đối Diện Với Hệ Quả Nghiêm Trọng, và Cửa Lò Triển Khai Hệ Thống Camera AI Để Quản Lý An Toàn Bãi Biển.