Tại Sao Ấn Độ Lại Chọn Từ Bỏ Tiêm Kích Su-57 Của Nga?

Hành động của Ấn Độ trong việc không mua tiêm kích Sukhoi đã gợi lên nhiều câu hỏi về tương lai hợp tác quốc phòng giữa hai nước. Bộ trưởng Quốc phòng Ấn Độ, Rajnath Singh, khẳng định rằng Ấn Độ chưa có kế hoạch mua các phiên bản mới của Su-57. Điều này chỉ ra rằng New Delhi đang tính toán cẩn thận các yếu tố chiến lược liên quan đến an ninh quốc gia.

Quyết định này thể hiện ưu tiên của Ấn Độ trong việc phát triển và nâng cấp những chiếc Su-30MKI hiện có thay vì đầu tư vào một chương trình máy bay tàng hình mới. Đặc biệt, New Delhi đang tập trung vào việc nâng cấp Su-30MKI và các dự án khác như máy bay chiến đấu thế hệ mới AMCA.

Các Dự Án Nâng Cấp Tiêm Kích Việt Nam

Chương trình nâng cấp Su-30MKI, được gọi là “Super Sukhoi”, dự kiến sẽ hiện đại hóa khoảng 260 chiếc, biến chúng thành những chiến đấu cơ thế hệ 4.5+. Gói nâng cấp bao gồm việc tích hợp radar mảng quét điện tử chủ động (AESA) và các hệ thống vũ khí tiên tiến, bao gồm cả vũ khí chính xác tầm xa.

Đồng thời, đây là một phần trong nỗ lực tự lực quốc phòng của Ấn Độ theo chương trình Atmanirbhar Bharat, nơi mà New Delhi ưu tiên sử dụng cơ sở hạ tầng và kỹ thuật trong nước để giảm thiểu sự phụ thuộc vào các nhà cung cấp quốc tế.

Số lượng máy bay chiến đấu hiện tại của Không quân Ấn Độ đang thiếu hụt trầm trọng, với khoảng 29-31 phi đội, trái ngược với mức biên chế tối ưu được phê duyệt là 42 phi đội. Việc này càng trở nên nghiêm trọng khi các máy bay MiG-21 đang được loại biên, khiến cho nhu cầu cần thiết phải nâng cấp và mua sắm thêm máy bay trở nên cấp bách hơn.

Để bù đắp cho thiếu hụt, Ấn Độ có kế hoạch tăng cường mua sắm máy bay Rafale, có thể lên đến 114 chiếc, cũng như phát triển các mẫu máy bay mới như Tejas Mk2 và AMCA.

Thành công của chiến dịch Sindoor vào tháng 5/2025 đã chứng minh khả năng của Su-30MKI trong việc triển khai vũ khí tầm xa như tên lửa BrahMos, làm nổi bật giá trị của nền tảng này cho các nhiệm vụ tấn công.

Giải Thích Quyết Định Từ Bỏ Su-57

Mặc dù Bộ trưởng Quốc phòng Ấn Độ trước đây đã nhận định rằng không có quyết định cuối cùng về việc mua máy bay chiến đấu mới từ các nhà sản xuất Nga, Mỹ và Pháp, nhưng đến cuối tháng 7, New Delhi đã tuyên bố rõ ràng về việc tập trung vào nâng cấp Su-30MKI.

Điều này không đồng nghĩa với việc Ấn Độ hoàn toàn từ bỏ mối quan hệ với Nga. Trên thực tế, Ấn Độ vẫn duy trì mối liên hệ vững chắc trong lĩnh vực quốc phòng với Nga, bao gồm việc hợp tác trong bảo trì, nâng cấp và cung cấp phụ tùng cho các hệ thống hiện có.

Việc từ chối Su-57 cũng có thể ảnh hưởng đến chiến lược xuất khẩu của Nga, vì Moscow vốn đã thúc đẩy mạnh mẽ việc bán tiêm kích này cho Ấn Độ, với các đề xuất bao gồm việc chuyển giao công nghệ và sản xuất tại Ấn Độ.

Nga đã đưa ra các tùy chọn hợp tác sâu hơn, bao gồm cả việc sử dụng động cơ AL-41 cho Su-30MKI, thay thế động cơ hiện tại AL-31FP. Hơn nữa, Moscow cũng đề xuất hỗ trợ cho các chương trình phát triển vũ khí và máy bay hiện đại của Ấn Độ.

Thậm chí, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã không ngừng quảng bá Su-57 tại các triển lãm quốc tế, nhấn mạnh tiềm năng hợp tác sản xuất với Ấn Độ. Tuy nhiên, mọi lời đề nghị này vẫn chưa đủ để thuyết phục New Delhi thay đổi quan điểm.

Thận Trọng Trước Các Biện Pháp Trừng Phạt

Đối với Ấn Độ, một trong những rào cản lớn nhất khi xem xét việc mua hệ thống vũ khí từ Nga là khả năng duy trì hoạt động của nó trong dài hạn. Các lệnh trừng phạt vì xung đột tại Ukraine đã gây ra nhiều khó khăn cho chuỗi cung ứng quốc phòng của Nga, đặc biệt là đối với linh kiện điện tử và công nghệ hiện đại.

Điều này đã làm dấy lên những lo ngại về thời gian sản xuất cũng như khả năng giao hàng của Su-57 cho các khách hàng nước ngoài. Ngoài ra, Ấn Độ cũng phải cân nhắc đến chi phí vòng đời cùng khả năng cung cấp phụ tùng trong nhiều năm tới.

Những yếu tố này càng trở nên nghiêm trọng trong bối cảnh Ấn Độ đã gặp rắc rối trong việc duy trì khả năng sẵn sàng chiến đấu của các hệ thống có nguồn gốc từ Nga khi chuỗi cung ứng bị ngắt quãng. Đặc biệt, đối với một máy bay tàng hình phức tạp như Su-57, rủi ro này là rất lớn.

Bên cạnh đó, Ấn Độ có những lo ngại riêng về mức độ hoàn thiện và hiệu quả của Su-57, trong khi Không quân Nga vẫn chỉ tiếp nhận tiêm kích này với số lượng giới hạn.

Tương Lai Của Máy Bay Tàng Hình Tại Ấn Độ

Không mua Su-57 có thể là một quyết định khiến Ấn Độ từ bỏ một con đường huấn luyện nhanh chóng để sở hữu tiêm kích thế hệ thứ năm. Tuy nhiên, chiến lược này cho phép New Delhi tập trung nguồn lực cho chương trình AMCA, thúc đẩy năng lực công nghiệp quốc phòng trong nước.

Quyết định này cũng góp phần vào mục tiêu giảm thiểu sự phụ thuộc vào nước ngoài, vì mỗi khoản đầu tư cho một nền tảng nhập khẩu mới đều có thể giảm bớt nguồn lực cho các chương trình khác như Super Sukhoi và Tejas Mk2. Trong khi Su-30MKI có thể được nâng cấp như một giải pháp tạm thời, AMCA sẽ là con đường dài hạn cho Ấn Độ.

Cách tiếp cận này cũng cho phép Ấn Độ duy trì nhiều tùy chọn hơn trong mối quan hệ quốc phòng, vừa hợp tác với Nga trong những lĩnh vực hiện có, vừa mở rộng quan hệ với các nước khác như Pháp và Mỹ, đồng thời phát triển năng lực tự chủ.

Do đó, việc từ chối Su-57 không nhất thiết phải là tín hiệu cho việc mất bỏ quan hệ với Nga mà có thể coi là một chiến lược nhằm giảm thiểu rủi ro và kiểm soát chuỗi cung ứng, đồng thời tập trung vào sự phát triển bền vững của ngành công nghiệp hàng không quân sự của Ấn Độ.

Moscow quảng bá tiêm kích Su-57 ra quốc tế

SKĐS – Mẫu máy bay này đã được Nga mang tới Aero India 2025 để giới thiệu với các đối tác tiềm năng.