Khôi Phục Cổng Làng Nhật Tảo: Giải Pháp Bảo Tồn Di Sản Văn Hóa

Cổng làng Nhật Tảo, tọa lạc bên đường An Dương Vương thuộc phường Phú Thượng, Hà Nội, được biết đến như một biểu tượng văn hóa của khu vực, nằm cạnh ngôi đình có lịch sử hơn 600 năm. Cổng làng này không chỉ là một công trình kiến trúc mà còn là một phần không thể thiếu trong bức tranh văn hóa của làng cổ ven sông Hồng.

Người dân địa phương cho biết, do nhiều lần nâng cấp đường An Dương Vương, nền khu vực cổng làng giờ đã thấp hơn mặt đường khoảng một mét. Tình trạng này không chỉ gây khó khăn cho việc di chuyển mà còn làm mất đi vẻ đẹp của không gian chung quanh đình và làng cổ.

Thay vì phá hủy công trình cổ đi để xây mới, các bô lão và cư dân trong làng đã quyết định chọn phương án nâng cổng lên. Cổng được gia cố bằng một hệ thống dầm thép vững chắc trước khi thực hiện công đoạn nâng.

Xây dựng vào năm 1924, cổng làng Nhật Tảo được thiết kế với những họa tiết tinh xảo, hoa văn độc đáo cùng hệ thống lan can và trụ biểu mang đậm dấu ấn kiến trúc của đầu thế kỷ XX. Dù thời gian đã làm nhiều chi tiết xuống cấp, nhưng cổng vẫn giữ được hình dáng nguyên vẹn.

Trong quá trình nâng, đơn vị thi công đã lắp đặt dầm bê tông, dầm thép và nhiều kích thủy lực tại những vị trí then chốt. Công trình được nâng lên từng centimet, luôn có sự giám sát chặt chẽ về độ cân bằng nhằm giảm thiểu nguy cơ hư hỏng.

Sau khi nâng cổng đến độ cao phù hợp, công trình đã được gia cố thêm phần móng phía dưới. Các công việc tiếp theo bao gồm xử lý bề mặt, trát chít những vị trí bị xuống cấp, chỉnh trang tường gạch và phục hồi không gian xung quanh.

Khi nhìn từ phía trong, cổng làng vẫn còn giữ nguyên hình dáng, hệ vòm cùng hai hàng câu đối cổ. Phương pháp nâng nguyên khối giúp bảo tồn tối đa các yếu tố vật liệu, cấu trúc và những dấu tích của nhiều thế hệ cư dân Nhật Tảo.

Ông Nguyễn Văn Bảy, Trưởng tiểu ban Di tích lịch sử Nhật Tảo, đã phát biểu: “Cổng làng không chỉ là một công trình kiến trúc mà còn mang hồn cốt của làng. Nếu phá bỏ để xây mới, nhiều kỷ niệm và dấu tích của người xưa sẽ bị cuốn trôi. Chính vì vậy, chúng tôi đã quyết định duy trì và nâng cổng cho phù hợp với cảnh quan hiện tại của đường và đình làng”.

Kinh phí cho việc nâng cao và trùng tu cổng làng dự kiến lên đến hơn 500 triệu đồng, được huy động từ sự đóng góp của người dân và các nguồn xã hội hóa. Sau khi công việc nâng được hoàn tất, cổng sẽ tiếp tục được chỉnh trang, bảo tồn các bức hoành phi, câu đối cùng những chi tiết kiến trúc nguyên gốc.

Những cổng làng rêu phong giữa phố thị

SKĐS – Giữa nhịp sống đô thị hóa dày đặc, phố Thụy Khuê (Hà Nội) vẫn còn những cổng làng cổ kính lặng lẽ hiện diện, như các mốc ký ức giữ lại hồn Kinh kỳ xưa của vùng đất Kẻ Bưởi.