Cuộc Hành Trình Trở Về: Nỗi Niềm Mòn Mỏi Tìm Kiếm Liệt Sĩ

Hành trình chưa trọn vẹn của người lính trẻ

Năm 1970, Lê Đồng Cội, một thanh niên đầy nhiệt huyết từ xã Tân Ninh, huyện Triệu Sơn (nay là tỉnh Thanh Hóa), đã lên đường nhập ngũ. Mang trong mình hoài bão và niềm tin sẽ trở về sau khi đất nước được bình yên, anh đã lên đường vào chiến trường miền Nam với chiếc ba lô và nụ cười tươi sáng. Hà Nội Thực Hiện Giải Pháp Xóa Sổ Chợ Cóc: Kết Quả Ấn Tượ… Cách Đảm Bảo An Toàn Trong Những Cơn Dông Lốc Và Sét

Tuy nhiên, số phận đã định đoạt khác khi vào ngày 20/7/1973, trong một trận chiến khốc liệt, Thượng sĩ Lê Đồng Cội đã hy sinh khi vừa tròn 21 tuổi, độ tuổi đẹp nhất của cuộc đời.

Trong khi khoảng thời gian chiến tranh đã lùi xa, gia đình anh lại phải đối diện với nỗi đau kéo dài. Hơn 53 năm nay, vào mỗi dịp kỷ niệm ngày ra đi của anh, ông Lê Đồng Hoa, người em ruột, lại âm thầm chuẩn bị mâm cơm giỗ để tưởng nhớ người anh yêu quý.

Khói hương vẫn tiếp tục được thắp lên trong nhiều năm qua, nhưng nỗi đau vì không biết người anh đang ở đâu vẫn luôn âm ỉ trong lòng gia đình. Nhiều năm trôi qua, cha mẹ và những người em trai của anh đã qua đời mà vẫn chưa thể gặp lại anh. Họ đã không ngừng tìm kiếm, hy vọng khi có thông tin gì mới.

Tuy nhiên, ánh sáng hy vọng đã đến từ chính những giọt máu ruột thịt của gia đình. Vào tháng 7/2025, khi công an tỉnh Thanh Hóa thực hiện việc lấy mẫu ADN để nhận diện liệt sĩ, hai người em của anh đã tham gia gửi mẫu để mong muốn có thêm một chút may mắn cho hành trình tìm kiếm đã kéo dài quá lâu. Chỉ vài tháng sau, kết quả ADN ấy đã mở ra một cánh cửa mới, đưa anh trở về với gia đình.

Khúc quanh từ những ngôi mộ nhầm tên

Ít ai biết rằng, Lê Đồng Cội đã được an táng tại Nghĩa trang Liệt sĩ Ngã Bảy – Phụng Hiệp (TP Cần Thơ) dưới một danh tính sai. Vào tháng 7/2022, Đại tá Vũ Doãn Tùng (Phó Ban liên lạc Cựu chiến binh Trung đoàn 1 khu vực Hà Nội) khi đi tìm đồng đội đã tình cờ đứng trước ngôi mộ khắc tên “Liệt sĩ Lê Văn Cội”.

Khi xem xét các thông tin trên bia mộ, ông đã cảm thấy điều gì đó rất quen thuộc với người bạn đồng ngũ của mình. Chỉ vì một chữ đệm bị ghi sai mà Lê Đồng Cội đã phải chịu đựng cảnh biệt ly với gia đình suốt bao năm.

Ghi nhớ vị trí ngôi mộ đó, ba năm sau, khi Viện Pháp y Quân đội tiến hành lấy mẫu ADN tại nghĩa trang này, ông đề xuất lấy mẫu từ phần mộ có tên “Lê Văn Cội”. Linh cảm của ông đã không sai.

Kết quả ADN đã xác minh rằng hài cốt từ phần mộ đó chính là của liệt sĩ Lê Đồng Cội, khiến gia đình anh trào nước mắt trong hạnh phúc khi cuối cùng cũng nhận được câu trả lời sau bao nhiêu năm chờ đợi. Anh từ đây được gọi tên đúng và trở về quê hương.

Vào tháng 7 năm nay, ngôi nhà nhỏ ở Thanh Hóa bỗng trở nên ấm áp hơn. Ngày 20/7 không còn là ngày giỗ mà đã trở thành ngày đoàn tụ hạnh phúc. Người lính trẻ ra đi khi mới 18 tuổi, đã hy sinh ở tuổi 21, giờ đây sau hơn nửa thế kỷ đã được an nghỉ giữa vòng tay yêu thương của gia đình.

Vào chiều ngày 11/7, khi chiếc xe đưa hài cốt của liệt sĩ Lê Đồng Cội về quê hương Thanh Hóa, trời bỗng nhiên đổ mưa. Sau hơn 50 năm sống giữa sự xa cách, cuối cùng anh đã tìm thấy con đường trở về. Giữa cơn mưa tầm tã, chiếc xe cứ lặng lẽ lăn bánh, mang theo những ước nguyện đoàn tụ mà gia đình đã chờ đợi bao lâu.

Sáng hôm sau, khi những cơn mưa đã ngớt, ánh nắng lại rực rỡ chiếu sáng con đường dẫn vào nhà. Trong sân, những âm thanh buồn bã vang lên giữa khói nhang dày đặc. Tấm di ảnh của anh được mọi người nhìn chăm chú, với những đôi mắt đã mất đi ánh sáng trẻ trung, đã rơi lệ vì niềm hạnh phúc cuối cùng.

Chiến dịch 500 ngày đêm: Hành trình ‘trở về’ của liệt sĩ sau 54 năm ‘chưa biết tên’

SKĐS – Ở nhiều gia đình, giấy tờ liên quan đến liệt sĩ chỉ còn là tấm Bằng Tổ quốc ghi công đã ngả màu hay một giấy báo tử cũ kỹ. Những người từng biết rõ về liệt sĩ nay trí nhớ lúc nhớ lúc quên…