Khi Nào Và Ai Cần Bổ Sung Đa Vi Chất Để Bảo Vệ Sức Khỏe?

Khi nhắc đến việc bổ sung dinh dưỡng, không ít người trong chúng ta vẫn thường lầm tưởng rằng việc uống thật nhiều viên vitamin và khoáng chất sẽ mang lại lợi ích sức khỏe tối ưu. Tuy nhiên, quan điểm này đang dần thay đổi khi nhiều chuyên gia dinh dưỡng chỉ ra rằng không phải ai cũng cần sử dụng đến các sản phẩm bổ sung vi chất. Vì vậy, bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về lợi ích của việc bổ sung magie cũng như khi nào thực sự cần thiết phải bổ sung vi chất.

1. Đa Vi Chất Là Gì?

Đa vi chất hay còn gọi là micronutrients, bao gồm một loạt các vitamin và khoáng chất mà cơ thể cần với số lượng rất nhỏ, thường chỉ tính bằng miligam hoặc microgam mỗi ngày. Những vi chất này đóng vai trò quan trọng trong nhiều chức năng sinh lý như việc tạo máu, dẫn truyền thần kinh, co cơ, miễn dịch, chuyển hóa năng lượng, và cấu trúc xương. Chúng khác biệt so với các vi chất đa lượng, như đạm, đường, và chất béo, là những chất cần thiết với số lượng lớn hơn để cung cấp năng lượng cho cơ thể. Virus HPV: Nguy Cơ Gây Ung Thư Qua Đường Tình Dục

Chuyên gia dinh dưỡng TS.BS. Trần Thị Minh Nguyệt cho biết, vi chất được phân chia thành hai nhóm chính: vitamin (có thể tan trong nước hoặc tan trong dầu) và khoáng chất (bao gồm các khoáng chất đa lượng như canxi, magie, cũng như vi lượng như sắt, kẽm). Khi nhắc đến những sản phẩm được gọi là “đa vi chất” hoặc “multivitamin – multimineral”, chúng thường chứa nhiều loại vitamin và khoáng chất trong một viên hoặc trong cùng một gói, với hàm lượng được tính theo phần trăm khuyến nghị hàng ngày.

2. Nguồn Cung Cấp Vi Chất Từ Thực Phẩm Hằng Ngày

Theo TS.BS. Trần Thị Minh Nguyệt, một chế độ ăn đa dạng với đầy đủ nhóm thực phẩm như rau, trái cây, ngũ cốc, đạm động vật và thực vật, sữa sẽ thường đã cung cấp đủ vi chất cần thiết cho cơ thể khỏe mạnh. Điều này thường không được các quảng cáo thực phẩm chức năng nhấn mạnh, bởi họ thường muốn truyền tải thông điệp rằng “ai cũng cần bổ sung thêm”. Nhiều tổ chức y tế lớn, như WHO, đã thống nhất việc ưu tiên cung cấp vi chất thông qua thực phẩm trước khi xem xét đến các viên uống bổ sung.

Việc bổ sung đa vi chất khi không có thiếu hụt thực sự sẽ không làm tăng sức khỏe của bạn lên mức bình thường. Các vitamin tan trong nước như vitamin B, C nếu dư thừa sẽ được bài tiết qua nước tiểu, gây lãng phí. Trong khi đó, với các vitamin tan trong dầu như A, D, E, K và một số khoáng chất như canxi, sắt, việc tiêu thụ quá mức có thể gây hại cho gan và thận.

Hầu hết mọi người đã đủ vi chất qua ăn uống hằng ngày…

3. Đối Tượng Nào Cần Bổ Sung Vi Chất?

Theo TS.BS. Trần Thị Minh Nguyệt, một số nhóm người có nguy cơ cao bị thiếu hụt vi chất và cần được khuyến nghị bổ sung bao gồm:

• Phụ nữ mang thai và cho con bú, cần thêm sắt, axit folic, canxi, và i-ốt.
• Trẻ nhỏ trong giai đoạn ăn bổ sung cần được cung cấp đa dạng khẩu phần.
• Người ăn chay hoặc thuần chay có thể thiếu vitamin B12, sắt, và kẽm.
• Người cao tuổi có nguy cơ thiếu hụt vitamin D và B12.
• Người có bệnh lý về đường tiêu hóa gây cản trở hấp thu.
• Người đang dùng thuốc có thể tác động đến khả năng hấp thu các vi chất.
• Vận động viên có nhu cầu tăng cao về magie và sắt do đổ mồ hôi và vi chấn thương cơ.

Bên cạnh những nhóm này, một số tình trạng sức khỏe cụ thể yêu cầu bổ sung vi chất theo phác đồ điều trị đã được chỉ định bởi bác sĩ.

4. Làm Thế Nào Để Xác Định Thiếu Vi Chất?

Tìm ra việc thiếu vi chất thông qua xét nghiệm máu là phương pháp đáng tin cậy nhất. Các xét nghiệm như ferritin (cho sắt), 25-OH vitamin D, và magie huyết thanh cần được thực hiện, kết hợp với đánh giá triệu chứng lâm sàng và tiền sử bệnh lý của mỗi cá nhân. Đây là bước khác biệt quan trọng so với việc nhiều thông tin trên mạng xã hội chỉ ra triệu chứng mơ hồ như “mệt mỏi” hay “khó ngủ”, rồi gán cho việc thiếu vi chất mà không qua xét nghiệm. Nhiều triệu chứng này có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau gây ra, như thiếu ngủ hay stress.

5. Nguyên Tắc Khi Quyết Định Bổ Sung Vi Chất

Trước khi quyết định bổ sung đa vi chất, magie hay canxi, bạn nên tự hỏi ba câu hỏi: Liệu chế độ ăn của mình có thực sự thiếu nhóm thực phẩm nào không? Có phải mình thuộc nhóm có nguy cơ cao đã nêu không? Và quan trọng nhất là đã có kết quả xét nghiệm hay tư vấn y khoa xác nhận tình trạng thiếu chưa? Nếu câu trả lời là “không chắc” hoặc “chưa”, giải pháp an toàn và tiết kiệm nhất là điều chỉnh khẩu phần ăn thay vì mua các sản phẩm bổ sung theo quảng cáo. Việc bổ sung vi chất nên dựa trên nhu cầu cá nhân hóa, không phải trên các trào lưu, như TS.BS. Trần Thị Minh Nguyệt đã nhấn mạnh.

Mời độc giả tham khảo thêm:

Vì sao mùa mưa cần bổ sung vitamin C?

SKĐS – Mùa mưa làm tăng nguy cơ mắc các bệnh đường hô hấp, tiêu hóa và nhiễm trùng da. Bên cạnh giữ vệ sinh và ăn uống lành mạnh, bổ sung vitamin C đúng cách có thể hỗ trợ hệ miễn dịch hoạt động hiệu quả hơn.